Vấn đề đã chuyển từ tuyên bố cấp lãnh đạo sang thương thảo hợp đồng cụ thể giữa Bộ Năng lượng Nga và Bộ Năng lượng Mỹ, mở ra một kênh hợp tác kinh tế đáng chú ý giữa hai nước.

Phó Thủ tướng Nga Alexander Novak hôm 14/10 cho biết, các cuộc đàm phán về hợp đồng đang diễn ra, đồng thời Nga và Mỹ sẽ xây dựng một cơ chế để bảo đảm nguồn cung:“Các cuộc đàm phán về thỏa thuận hợp đồng giữa Bộ Năng lượng Nga và Bộ Năng lượng Mỹ hiện đang diễn ra, và một cơ chế sẽ được thiết lập để đảm bảo nguồn cung. Đối với các câu hỏi, giải pháp và đề xuất nhằm cân bằng thị trường, tất cả các bên tham gia thị trường đều đón nhận tích cực. Đó là những người quan tâm đến sự cân bằng ổn định giữa cung và cầu cũng như các khoản đầu tư bền vững, và đó chính là cơ sở cho các hành động của chúng tôi”.

Theo phía Nga, dầu diesel sẽ được đưa ra thị trường thế giới, trong đó có khả năng cung cấp trực tiếp cho Mỹ. Nga trước đó cho biết sản lượng xuất khẩu có thể đạt khoảng 3 đến 3,5 triệu tấn vào cuối năm, qua đó góp phần bổ sung nguồn cung trên thị trường.

Động lực phía sau thỏa thuận này trước hết là bài toán năng lượng. Giá dầu diesel tại Mỹ tăng cao đang gây sức ép đối với người tiêu dùng, đặc biệt là các ngành vận tải và nông nghiệp. Tổng thống Trump kỳ vọng nguồn cung từ Nga sẽ giúp hạ nhiệt giá nhiên liệu. Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng tác động thực tế có thể hạn chế, bởi lượng dầu diesel dự kiến bổ sung vẫn khá nhỏ so với nhu cầu tiêu thụ của Mỹ.

Chuyên gia Richard Nephew, Trung tâm Chính sách Năng lượng Toàn cầu, Đại học Columbia nhận định: “Lượng dầu diesel bổ sung vào thị trường Mỹ hoặc thị trường toàn cầu hiện nay không đủ để bù đắp cho phần nguồn cung đã mất. Hệ quả là, người tiêu dùng có thể thấy giá giảm đôi chút, chẳng hạn như rẻ hơn 10 xu khi mua dầu diesel. Tuy nhiên, nếu đặt trong bối cảnh giá dầu diesel đã tăng gấp đôi, thì mức giảm này hoàn toàn không đủ để mang lại sự hỗ trợ thực sự cho nông dân, tài xế xe tải hay bất kỳ đối tượng nào khác đang sử dụng dầu diesel trong nền kinh tế Mỹ”.

Giá trị của thỏa thuận có thể không chỉ nằm ở lượng nhiên liệu được đưa vào thị trường Mỹ. Đối với Nga, việc khôi phục xuất khẩu dầu diesel sang Mỹ và các thị trường quốc tế đồng nghĩa với thêm nguồn thu, trong khi Nga cũng nhìn thấy khả năng mở rộng hợp tác kinh tế với Mỹ. Đặc phái viên Điện Kremlin về hợp tác kinh tế Kirill Dmitriev hôm qua thậm chí cho rằng thỏa thuận dầu diesel có thể trở thành hình mẫu cho những thỏa thuận hợp tác khác giữa hai nước.

Tuy nhiên, hợp tác trong lĩnh vực năng lượng chưa đồng nghĩa những bất đồng chiến lược giữa Mỹ và Nga đã được thu hẹp. Ukraine và một số đồng minh châu Âu tiếp tục phản đối việc Mỹ nới lỏng các hạn chế đối với nhiên liệu Nga, lo ngại điều này có thể tạo thêm nguồn thu cho Nga.

Bên cạnh đó, thỏa thuận này cũng đang vấp phải sự phản đối ngay trong chính nội bộ nước Mỹ. Thậm chí thỏa thuận dầu diesel có thể trở thành vấn đề bất lợi cho đảng Cộng hòa trước cuộc bầu cử giữa kỳ và buộc Tổng thống Trump phải giải được bài toán giữa giá năng lượng cao và những tranh cãi về nới lỏng trừng phạt Nga.