Như tin đã đưa, trưa 24/6, Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu đã từ trần tại Thủ đô Hà Nội, hưởng thọ 94 tuổi. Sự ra đi của ông không chỉ để lại niềm tiếc thương sâu sắc đối với gia đình, đồng đội và nhân dân cả nước, mà còn gợi lên trong lòng nhiều thế hệ người Việt Nam sự kính trọng đặc biệt đối với một người chiến sĩ cộng sản kiên trung, một anh hùng huyền thoại của Quân đội nhân dân Việt Nam và một nhân cách lớn của thời đại Hồ Chí Minh.

Trao đổi với phóng viên,Thiếu tướng, PGS, TS Nguyễn Văn Sáu, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Lịch sử quốc phòng, Bộ Quốc phòng đã khẳng địnhcuộc đời Đại tá La Văn Cầu là bản anh hùng ca về lòng yêu nước, ý chí chiến đấu, tinh thần hy sinh và đức tính khiêm nhường của một chiến sĩ cách mạng. Từ chiến trường ác liệt đến cuộc sống đời thường, từ chiến sĩ xung kích năm xưa đến cán bộ lão thành cách mạng, ông luôn tỏa sáng những phẩm chất cao đẹp của "Bộ đội Cụ Hồ", trở thành biểu tượng tiêu biểu của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam.

Một cánh tay gửi lại chiến trường, một huyền thoại đi vào lịch sử

Sinh năm 1932, trong một gia đình nông dân nghèo, dân tộc Tày quê tại xã Phong Nặm, huyện Trùng Khánh (nay là xã Đình Phong, tỉnh Cao Bằng) ở vùng núi phía Bắc của Tổ quốc, La Văn Cầu sớm chứng kiến cảnh quê hương bị thực dân áp bức, nhân dân lầm than. Chính thực tiễn đau thương ấy đã hun đúc trong ông lòng yêu nước, ý chí chiến đấu và khát vọng giành độc lập cho dân tộc.

Ông tham gia cách mạng từ rất sớm, trở thành chiến sĩ của Quân đội nhân dân Việt Nam khi tuổi đời còn rất trẻ. Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đặc biệt tại Chiến dịch Biên giới năm 1950, tên tuổi của ôngđã đi vào lịch sử dân tộc như một biểu tượng bất tử của tinh thần "Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh".

Trong trận đánh cứ điểm Đông Khê, khi đang chỉ huy tổ bộc phá mở đường tiến công, ông bị đạn địch bắn nát cánh tay phải. Mất nhiều máu, đau đớn tột cùng nhưng ông vẫn kiên quyết không rời trận địa. Khi cánh tay bị dập nát vướng vào người, cản trở việc chiến đấu, ông đã đề nghị đồng đội dùng lưỡi lê chặt đứt phần cánh tay bị thương để tiếp tục xung phong.

Hình ảnh chiến sĩ trẻ ôm khối bộc phá, vượt qua mưa bom đạn, dẫn đầu đơn vị mở cửa đột phá vào cứ điểm Đông Khê đã trở thành biểu tượng rực sáng của lòng dũng cảm Việt Nam.

"Đó không chỉ là hành động của ý chí phi thường mà còn là sự kết tinh cao độ của lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm và niềm tin tuyệt đối vào thắng lợi của cách mạng. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng biểu dương tấm gương La Văn Cầu",Thiếu tướng Nguyễn Văn Sáu khẳng định.

Năm 1952, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Từ đó, cái tên La Văn Cầu trở thành một trong những biểu tượng tiêu biểu nhất của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam.

Chiến tranh qua đi nhưng phẩm chất người anh hùng trong Đại tá La Văn Cầu chưa bao giờ thay đổi. Mang trên mình thương tật nặng nề, ông tiếp tục học tập, công tác và cống hiến trong quân đội.

"Tôi nghĩđiều đáng trân trọng ở ông là không bao giờ coi chiến công của mình là đặc quyền hay vốn liếng cá nhân. Ông luôn khiêm nhường, giản dị, coi chiến công là kết quả của tập thể, của đồng đội, của Đảng và nhân dân", Thiếu tướng Nguyễn Văn Sáu khẳng định.

Sau khi nghỉ hưu, ông tiếp tục tham gia các hoạt động xã hội, giáo dục truyền thống, gặp gỡ thanh niên, học sinh, sinh viên, chiến sĩ để kể về những năm tháng chiến đấu gian khổ của dân tộc. Đối với nhiều thế hệ trẻ, Anh hùng La Văn Cầu không chỉ là nhân chứng lịch sử mà còn là người truyền lửa. Những câu chuyện giản dị mà xúc động của ông về đồng đội, về chiến tranh, về lòng yêu nước luôn tạo nên sức lay động mạnh mẽ.

Ông từng nhiều lần khẳng định rằng: Chiến thắng của dân tộc Việt Nam được làm nên bởi hàng triệu người bình thường biết đặt lợi ích của Tổ quốc lên trên lợi ích cá nhân. Chính quan niệm ấy đã làm nên vẻ đẹp nhân cách cao đẹp La Văn Cầu.

Một ngôi sao không tắt

Nhắc tớilịch sử quân đội Việt Nam, Thiếu tướng Nguyễn Văn Sáu cho rằng, có nhiều anh hùng nổi tiếngnhưng La Văn Cầu luôn có vị trí đặc biệt. Bởi lẽ, ở ông hội tụ đầy đủ những phẩm chất tiêu biểu nhất của chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Đó là lòng yêu nước nồng nàn; là tinh thần dám hy sinh vì độc lập dân tộc; là ý chí vượt lên đau thương, mất mát; hay đó là niềm tin tuyệt đối vào Đảng, vào nhân dân và thắng lợi của cách mạng; và là đức tính khiêm nhường, giản dị, trung thực và tận tụy.

Người anh hùng ấy không chỉ chiến thắng quân thù mà còn vượt lên những mất mát của chính mình. Mất đi một phần cơ thểnhưng ông không gục ngã trước thương tật. Trở thành người nổi tiếng nhưng không sống bằng hào quang quá khứ. Được xã hội tôn vinh nhưng vẫn giữ nếp sống bình dị của chiến sĩ cách mạng, "Bộ đội Cụ Hồ".

Cuộc đời ông là minh chứng sinh động cho chân lý: Chủ nghĩa anh hùng không phải là những điều phi thường xa vời mà được tạo nên từ lòng yêu nước, trách nhiệm và sự cống hiến không điều kiện.

Nếu chiến công ở Đông Khê năm 1950làm nên tên tuổi của La Văn Cầu thì chính nhân cách và đạo đức cách mạng đã làm nên sự trường tồn của ông trong lòng Nhân dân. Nhiều người từng gặp ông đều cảm nhận được sự chân thành, vô tư, trong sáng, gần gũi và giản dị. Ông không nói nhiều về mình mà thường nhắc đến đồng đội đã hy sinh. Ông luôn cho rằng mình may mắn được sống trở về để kể lại câu chuyện của những người đã ngã xuống.

Trong xã hội hiện đại, khi chủ nghĩa cá nhân, lối sống thực dụng và tâm lý hưởng thụ có những biểu hiện đáng lo ngại, tấm gương anh hùng La Văn Cầu càng có giá trị giáo dục sâu sắc.

Đại tá La Văn Cầu đã đi xa, nhưng di sản mà ông để lại không chỉ là những trang sử chiến công mà còn là những giá trị tinh thần vô giá.

Trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới, những giá trị ấy càng trở nên cần thiết. Sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hôm nay tuy không còn tiếng súng chiến tranh nhưng vẫn đòi hỏi tinh thần cống hiến, trách nhiệm và khát vọng vươn lên.

Có những con người khi rời cõi tạm vẫn tiếp tục sống trong ký ức dân tộc. Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu là một con người như thế. 94 năm cuộc đời của ông là chín mươi tư năm cống hiến, hy sinh và tận tụy. Từ chiến trường Đông Khê năm nào đến những buổi nói chuyện với thế hệ trẻ hôm nay, ông luôn sống trọn vẹn với lý tưởng mà mình đã lựa chọn.

Trước anh linh Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu, các thế hệ hôm nay và mai sau càng thêm thấm thía giá trị của độc lập, tự do; càng ý thức sâu sắc hơn trách nhiệm đối với Tổ quốc, với nhân dân; càng trân trọng những hy sinh to lớn của các thế hệ cha anh.