Ứng dụng công nghệ tiên tiến hỗ trợ tìm kiếm hài cốt liệt sĩ

Tiếp tục chương trình công tác tại Hoa Kỳ, đoàn công tác do Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Phó Trưởng ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, dẫn đầu đã làm việc tại Đại học Georgiavà Hệ thống Giám định Y khoa Lực lượng Vũ trang Hoa Kỳnhằm đưa các công nghệ tiên tiến vàocông tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tại Việt Nam.

Tại Đại học Georgia, đoànđãtìm hiểu mô hình nghiên cứu liên ngành trong tìm kiếm và thu hồi hài cốt người. Các chuyên giatại đại học đãgiới thiệu hệ sinh thái khoa học tích hợp, kết hợp dữ liệu lịch sử, nhân học, khảo cổ học, trí tuệ nhân tạo…

RiêngDự án ứng dụng công nghệ tìm kiếm hài cốt người để hỗ trợ cho Việt Nam đã được Hội đồng lãnh đạo nhà trường đặc biệt quan tâm và thành lập một nhóm các nhà khoa học đầu ngành của các lĩnh vực có liên quan. Trong một năm rưỡi qua các nhóm nhà khoa học này đã có một số chuyến sang Việt Nam và xây dựng một loạt các hệ thống giải pháp tổng thể có tính liên ngành cao.

Đây là một trong những phương pháp mang tính đột phá, khai thác được nhiều hơn các nguồn lực và tri thức liên ngành để phục vụ mục đích cuối cùng là tìm kiếm, xác định được danh tính hài cốt liệt sĩ.

Đáng chú ý, để phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng phức tạp tại Việt Nam, nhất là đất sét ẩm có độ suy hao tín hiệu cao, các nhà khoa học đã tích hợp cảm biến từ tính và thuật toán xử lý ảnh nhằm nhận diện sự xáo trộn địa tầng tại các hố chôn tập thể.

Trong các giải pháp được giới thiệu, Việt Nam đặc biệt quan tâm tới ADN môi trường, công nghệ plasma quang phổ, radar từ trường và radar xuyên đất. Hệ thống ADN môi trường di động có thể giúp phát hiện vết tích sinh học ngay tại hiện trường, hạn chế việc khai quật diện rộng không cần thiết.

Những công nghệ này có ý nghĩa đặc biệt trong bối cảnh công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tại Việt Nam là nhiệm vụ lâu dài, bền bỉ và đầy thử thách. Có những đội quy tập đã trải qua hàng trăm ngày bám rừng, bám núi, làm việc trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt, địa hình hiểm trở, với quyết tâm đưa các liệt sĩ trở về với gia đình, quê hương.

Đại học Georgia đãcam kết chuyển giao công nghệ, tổ chức các khóa huấn luyện ngắn hạn cho lực lượng quy tập Việt Nam và chia sẻ tư liệu bản đồ. Sự hợp tác này được kỳ vọng giúp rút ngắn thời gian rà soát, nâng cao hiệu quả tìm kiếm và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.

Trước đó, đoàn công tác đãkhảo sát Hệ thống Giám định Y khoa Lực lượng Vũ trang Hoa Kỳ tại bang Delaware. Tại đây, đoàn trực tiếp tìm hiểu quy trình vận hành, quản lý dữ liệu sinh học, bảo quản mẫu vật hài cốt và ứng dụng kỹ thuật giám định pháp y thế hệ mới.

Cơ sở này có nhiệm vụ điều tra y khoa pháp lý, nhận dạng quân nhân và hỗ trợ các hoạt động của Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ. Đặc biệt, Phòng thí nghiệm Nhận dạng ADN Lực lượng Vũ trang đảm nhận phân tích gene để xác định danh tính quân nhân tử nạn trong các chiến dịch hiện tại cũng như các cuộc xung đột trước đây.

Phát biểu tại buổi làm việc, Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu khẳng định việc ứng dụng thành tựu khoa học công nghệ đóng vai tròthen chốt trong thực hiện chính sách đền ơn đáp nghĩa. Những thông tin và bài học thu nhận từ chuyến khảo sát thực tế này là cơ sở quan trọng để Ban Chỉ đạo 515 nghiên cứu, tham mưu và đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình giám định pháp y quân sự tại Việt Nam:

Thượng tướng Nguyễn Văn Gấu cho biết: “Ban Chỉ đạo quốc gia chúng tôi đã triển khai, phát động chiến dịch 500 ngày đêm, đẩy mạnh việc tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Với quyết tâm và tinh thần trách nhiệm cao nhất, khẩn trương nhất, quyết liệt nhất của cả hệ thống chính trị, các ban, bộ ngành Trung ương, các địa phương, để thực hiện cho bằng được các mục tiêu của chiến dịch đã đề ra”.