Trong tâm bão

Yagi - cơn bão số 3 đổ bộ vào các tỉnh ven biển phía Bắc ngày 7/9/2024, với tâm bão nằm ở Quảng Ninh, Hải Phòng. Bão số 3 đổ bộ vào Quảng Ninh từ khoảng 10 giờ sáng và đạt đỉnh từ trưa đến chiều cùng ngày. Gió giật cấp 15 đến cấp 17, mưa lớn kéo dài nhiều ngày với lượng mưa kỷ lục, có nơi lên tới 500mm, đã gây ra những thiệt hại nặng nề. Sau bão, Quảng Ninh như vừa đi qua một cuộc chiến tranh: Những hàng cây lớn nằm chắn ngang đường,biển quảng cáo gãy đổ, mái nhà bị tốc, trường học, công sở hư hỏng, hệ thống điện và viễn thông tê liệt trên diện rộng. 25 người thiệt mạng, gần 2.000 người bị thương, thiệt hại kinh tế ước tính lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng. Những con số đủ để cho thấy mức độ tàn phá của cơn bão.

Tuy nhiên, với những người trực tiếp có mặt tại hiện trường, điều đọng lại không chỉ là sự khốc liệt nhìn thấy được mà đó là sự im lặng kéo dài khi điện mất, sóng điện thoại gián đoạn, internet gần như tê liệt. Một trạng thái đứt gãy thông tin chưa từng có, khiến mọi liên lạc trở nên mong manh.

2 ngày đầu tiên bão đổ bộ, tôi không thể trở về nhà hay cơ quan, mà lưu trú tại UBND tỉnh. Đường phố bị chia cắt bởi cây đổ, cột điện gãy, vật liệu ngổn ngang chắn lối. Việc di chuyển gần như bất khả thi, còn việc tác nghiệp buộc phải thích ứng trong điều kiện thiếu thốn đủ bề.

Điều khó nhất với tôi là tìm được nơi còn sóng điện thoại. Tôi di chuyển liên tục từ trụ sở các nhà mạng đến trụ sở làm việc của UBND tỉnh Quảng Ninh và UBND thành phố Hạ Long - những nơi hiếm hoi còn duy trì được máy phát điện. Những quãng đường vốn chỉ mất vài phút di chuyển vào ngày thường, hôm ấy kéo dài hàng chục phút, thậm chí cả giờ đồng hồ vì cây đổ, cột điện gãy và vô số vật cản chắn kín lối đi. Mỗi lần tìm được tín hiệu, tôi lập tức gửi tin, kết nối với Ban Thời sự và trở lại làn sóng phát thanh trực tiếp, cung cấp cho thính giả những thông tin nóng hổi ngay tại tâm bão. Những lần kết nối thành công khi ấy cũng thực sự “thót tim”. Tín hiệu viễn thông lúc có lúc không, giọng nói nhiều khi đứt quãng, nhưng đó gần như là cách duy nhất để thông tin không bị ngắt kết nối. Làm báo giữa tâm bão là cuộc chạy đua với thời gian, với thiên nhiên và cả giới hạn của chính mình.

Đến bây giờ nhớ lại, cảm giác căng thẳng vẫn còn nguyên. Tín hiệu yếu, âm thanh chập chờn, có lúc đang nói thì đường truyền gần như tắt hẳn. Trong khoảnh khắc đó, tôi chỉ kịp nghĩ một điều rất giản dị: mong sao câu cuối cùng vẫn kịp đến được với thính giả.

Khi tiếng nói trở thành sợi dây kết nối

Làm báo giữa tâm bão là một cuộc chạy đua thực sự với thời gian, với thiên nhiên và cả với chính giới hạn của bản thân. Điều khiến tôi nhớ nhất trong những ngày đó không chỉ là khó khăn, mà là những kết nối rất đặc biệt. Giữa lúc điện mất, sóng yếu, tôi vẫn nhận được những tin nhắn ngắn: “Vừa nghe thấy giọng bạn trên Đài là biết bạn vẫn an toàn. Bảo trọng nhé!”. Khi ấy, tôi hiểu rằng mình không chỉ đang cố gắng đưa thông tin đi, mà ở phía bên kia, cũng có rất nhiều người đang lắng nghe, chờ đợi một tín hiệu quen thuộc để biết rằng mọi thứ vẫn chưa bị đứt gãy.

Trong thiên tai, tiếng nói trên sóng phát thanh quốc gia không đơn thuần là thông tin mà còn là niềm tin, là sự trấn an, là cảm giác người dân không bị bỏ lại phía sau. Sau bão, theo thống kê của địa phương cho thấy hàng nghìn người đi biển đã được cứu sống. Nhưng điều đọng lại với tôi đó là 110 người được các lực lượng cứu hộ, nòng cốt là bộ đội, đưa vào bờ an toàn ngay khi bão vừa đổ bộ.

Phía sau con số ấy là những con tàu ngược sóng. Khi tất cả đều tìm nơi tránh trú, họ lại hướng ra biển, đi về phía nguy hiểm để giành giật sự sống cho người khác. Những chuyến đi ấy không chỉ là nhiệm vụ mà "mệnh lệnh từ trái tim", là lòng dũng cảm, là trách nhiệm và cả những hy sinh thầm lặng - những điều nếu không trực tiếp chứng kiến, rất khó có thể hình dung hết.

Ngay sau bão, cả hệ thống chính trị của tỉnh Quảng Ninh bước vào một cuộc chạy đua mới - khắc phục hậu quả và đưa cuộc sống trở lại bình thường.Trong nhịp sống khẩn trương ấy, tôi bắt gặp rất nhiều điều bình dị nhưng đáng nhớ.Người dân chia nhau từng chai nước, từngquả trứng luộcvà nhữnggói mì. Các công sở, doanh nghiệp, đặc biệt là nhà dân còn dựng những điểm sạc pin miễn phí để ai cũng có thể liên lạc với gia đình.Những hành động rất nhỏ ấy đã sưởi ấm cả một vùngđấtđang oằn mình sau thiên tai.

Không chỉ có nội lực của người Quảng Ninh, nhiều địa phương trên cả nước cũng nhanh chóng cử các lực lượng điện lực, viễn thông và nhiều ngành nghề khác đến hỗ trợ.Chỉ sau chưa đầy một tháng, những ngổn ngang dần được thu dọn.Cuộc sống của người dân từng bước được hồi sinh khi điện trở lại, thông tin liên lạc được khôi phục, đường xá được thu dọn một cách thần tốc.

Đi để biết ơn!

Gần hai năm sau bão, Quảng Ninh đã phục hồi mạnh mẽ với tốc độ tăng trưởng GRDP năm 2025 đạt 11,89%, đứng đầu cả nước. Những cánh rừng xanh trở lại, những tuyến phố sạch sẽ hơn, những hàng cây mới tiếp tục được trồng.Nhưng trong ký ức của người dân, bão số 3 - Yagi vẫn là nỗi ám ảnh, như một “vết cắt” của tự nhiên. Và cũng chính từ tâm bão ấy, một sức bật phi thường đã được khơi dậy để tái thiết, hồi sinh.

Còn với tôi, bão số 3 (Yagi) là một bài học về sức mạnh của con người khi đối diện nghịch cảnh, về sự đồng lòngvà cũng là bài học về nghề báo. Tôi tiếp tục mang theo máy ảnh, máy ghi âm, chiếc điện thoại quen thuộc rong ruổi trên những cung đường Đông Bắc Tổ quốc. Tôi đi để ghi lại những khoảnh khắc không lặp lại: ánh mắt kiên cường, đôi bàn tay chai sần, những nhịp sống đang dần hồi sinh sau gian khó. Ở đó có niềm vui, có nỗi buồn, có cả những giọt nước mắt của những con người đã đi qua nghịch cảnh và chạm tới hạnh phúc bằng nghị lực của chính mình.

Mỗi chuyến đi là một phép đo lặng lẽ của lòng người trước thử thách. Và từ những điều đã thấy, tôi học được cách biết ơn, biết ơn gia đình, biết ơn cuộc đời, và biết ơn Đài Tiếng nói Việt Nam - nơi đã nuôi dưỡng tôi, cho tôi cơ hội được sống với đam mê, được lắng nghe và kể lại những câu chuyện đời sống một cách chân thực, khách quan.

Để rồi từ những câu chuyện chưa kể trên sóng Đài, tôi hiểu rằng: làm báo không chỉ là đưa tin, mà còn là hành trình đi cùng con người trong những khoảnh khắc khó khăn nhất để ghi lại, để sẻ chia và để giữ lại những giá trị bền vững của cuộc sống.