Chiều 20/4, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng, Quốc hội đã thảo luận tại hội trường về báo cáo của Chính phủ đánh giá kết quả thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2021-2025 và định hướng giai đoạn 2026-2030.

Cải cách thủ tục hành chính: tiến bộ nhưng chưa đủ

Đại biểu Hoàng Minh Hiếu (đoàn Nghệ An) đánh giá cao những kết quả đạt được khi nhiều chỉ tiêu kinh tế - xã hội quan trọng đã hoàn thành và vượt kế hoạch. Đây là nền tảng quan trọng để bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về chất lượng thể chế và năng lực thực thi.

Theo đại biểu, cải cách thủ tục hành chính đã có chuyển biến rõ rệt khi khoảng 63% thủ tục liên quan đến sản xuất kinh doanh được cắt giảm, giúp rút ngắn thời gian và giảm chi phí tuân thủ đáng kể.

Tuy nhiên, thực tế vẫn còn nhiều “điểm nghẽn”. Gần 24% doanh nghiệp phải dành hơn 10% thời gian để tìm hiểu và thực hiện thủ tục hành chính. Nhiều quy định còn phức tạp, khó tiếp cận. Bên cạnh đó, các cổng dịch vụ công trực tuyến vẫn chưa thân thiện, còn tình trạng phải nộp song song hồ sơ giấy và điện tử, làm giảm hiệu quả cải cách.

Các thủ tục liên ngành trong lĩnh vực đất đai, đầu tư, quy hoạch, tài chính vẫn chồng chéo, kéo dài thời gian xử lý. Không ít dự án mất nhiều năm chỉ để hoàn tất thủ tục ban đầu, gây lãng phí nguồn lực.

Chuyển đổi số cũng còn chậm và thiếu đồng bộ khi nhiều cơ sở dữ liệu quốc gia chưa hoàn thiện, việc kết nối, chia sẻ dữ liệu còn hạn chế. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Đại biểu Hoàng Minh Hiếu đề xuất cần chuyển mạnh từ “đơn giản hóa” sang “cắt giảm thực chất” thủ tục hành chính, loại bỏ những quy định lỗi thời, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm.

Đồng thời, cần xây dựng hệ thống đánh giá dựa trên kết quả thực tế như thời gian xử lý hồ sơ, chi phí tuân thủ, mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp.

“Chuyển đổi số phải gắn với tái thiết kế quy trình, không chỉ dừng ở việc “đưa giấy tờ lên mạng” mà phải tạo thuận lợi thực chất, hướng tới thủ tục phi địa giới”, Đại biểu Hiếu nhấn mạnh vàkiến nghị đẩy nhanh tiến độ xây dựng các cơ sở dữ liệu quốc gia, rút ngắn các mốc thời gian kéo dài, đồng thời nhân rộng các mô hình hiệu quả.

Gỡ “nút thắt” thể chế, dòng vốn để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số

Cùng tại phiên thảo luận, nhiều đại biểu nhấn mạnh yêu cầu đạt tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới là thách thức lớn, đòi hỏi đột phá mạnh mẽ về thể chế, dòng vốn và môi trường kinh doanh. Phát biểu tại hội trường, đại biểu Trịnh Xuân An (đoàn Đồng Nai) đánh giá cao kết quả phát triển kinh tế trong bối cảnh thế giới nhiều biến động, nhưng cho rằng mục tiêu tăng trưởng hai con số đòi hỏi giải pháp mạnh mẽ và thực chất hơn.

Đại biểu An cho rằng, khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa – chiếm hơn 90% tổng số doanh nghiệp – vẫn gặp nhiều khó khăn do môi trường thể chế chưa thuận lợi. Các rào cản về vốn, đất đai và rủi ro pháp lý khiến doanh nghiệp khó mở rộng sản xuất.Chuyển từ tư duy quản lý sang đồng hành, giảm chi phí tuân thủ, tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận nguồn lực và tham gia sâu vào chuỗi giá trị.

Vị đại biểu này cho rằng, nền kinh tế hiện phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng trong khi các kênh vốn khác còn hạn chế, do đó, cần điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt hơn, nới room tín dụng có chọn lọc, ưu tiên lĩnh vực sản xuất, xuất khẩu và công nghệ cao.

Đại biểu Trịnh Xuân An nhấn mạnh, quan trọng hơn, dòng vốn phải được dẫn đúng vào khu vực tạo ra giá trị thực, tránh tình trạng “vốn chạy vòng”.

Đại biểu đề nghị phân bổ vốn đầu tư công theo kết quả đầu ra, tập trung vào các dự án trọng điểm, có sức lan tỏa. Đồng thời, cần siết trách nhiệm người đứng đầu, kiên quyết xử lý các dự án chậm tiến độ, kém hiệu quả. Ứng dụng công nghệ số trong giám sát đầu tư công được xem là giải pháp quan trọng để tăng minh bạch và hiệu quả.

Trong bối cảnh thế giới nhiều bất ổn, việc bảo đảm quốc phòng – an ninh được xác định là điều kiện tiên quyết cho phát triển bền vững. Đại biểu đề nghị tăng cường năng lực dự báo, phát triển công nghiệp quốc phòng, đa dạng hóa thị trường và nguồn cung, nâng cao khả năng tự chủ của nền kinh tế.

Các đại biểu thống nhất rằng, để đạt tăng trưởng hai con số, cần vận hành hiệu quả các nguồn lực hiện có, đồng thời tháo gỡ đồng bộ các “điểm nghẽn” từ thể chế, dòng vốn đến đầu tư công. Đây không chỉ là yêu cầu về kinh tế mà còn là thước đo năng lực quản trị quốc gia và niềm tin của xã hội trong giai đoạn phát triển mới.