Hiện, trên địa bàn thành phố Cần Thơ có 25 xã, phường có rừng và 10 đơn vị chủ rừng, với tổng diện tích rừng gần 14.000 ha. Cách nay gần 2 tháng khi nâng cấp dự báo cháy rừng lên cấp IV (cấp nguy hiểm) trên tất cả các khu rừng, qua rà soát ngành chức năng thành phố Cần Thơ xác định có khoảng 1.610 ha rừng có nguy cơ cháy cao, tập trung tại các khu vực trọng điểm, trong đó có khu bảo vệ nghiêm ngặt tại Khu bảo tồn thiên nhiên Lung Ngọc Hoàng.

Theo ông Ngô Chí Điện - Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn và Kiểm lâm (Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Cần Thơ), năm nay thời tiết tiềm ẩn nhiều yếu tố bất lợi khi nắng nóng kéo dài làm gia tăng nguy cơ cháy rừng. Trước tình hình này,thành phố đã kiện toàn lực lượng phòng cháy, chữa cháy rừng với ban chỉ đạo cấp thành phố gồm 28 thành viên, cấp xã có 224 thành viên, cùng hàng trăm lực lượng quần chúng sẵn sàng hỗ trợ khi có sự cố. Công tác tuyên truyền được đẩy mạnh với nhiều cuộc tổ chức tuyên truyền cho người dân và học sinh, góp phần nâng cao ý thức cộng đồng.

Đối với Khu bảo tồn thiên nhiên Lung Ngọc Hoàng, trong đó có Khu Bảo vệ nghiêm ngặt là vùng lõi của Lung Ngọc Hoàng, cảnh quan còn hoang sơ, giàu đa dạng sinh học, nơi bảo tồn nguồn gen thực vật, động vật hoang dã đặc hữu theo diễn thế tự nhiên, hạn chế tối đa sự tác động của con người. Nơi đây có Lung Ba Đìa, Lung Sen…là địa điểm sinh sống, làm tổ của các loài chim hoang dã, động vật rừng, thủy sinh, thủy sản bản địa. Chính vì vậy, công tác phòng chống cháy rừng nơi đây luôn được đặt lên hàng đầu.

"Hiện cấp dự báo cháy rừng trên địa bàn đã được nâng lên cấp IV (cấp nguy hiểm), vì vậy Khu bảo tồn thiên nhiên cần tăng cường các biện pháp phòng cháy, chữa cháy rừng. Theo ông, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền về phòng cháy, chữa cháy rừng; thường xuyên kiểm tra các khu vực khô hạn, có nguy cơ cháy cao để kịp thời phát hiện và xử lý các tình huống phát sinh", ông Điện cho biết.

Theo ông Lê Thanh Sơn - Giám đốc Khu bảo tồn thiên nhiên Lung Ngọc Hoàng, xác định công tác phòng cháy, chữa cháy rừng luôn là nhiệm vụ thường xuyên và quan trọng nên lãnh đạo nơi đây chủ động triển khai các phương án phòng cháy, chữa cháy rừng; mua sắm phương tiện, thiết bị giám sát; tăng cường tuần tra canh gác bảo vệ rừng; phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, đơn vị chức năng và địa phương giáp ranh thường xuyên tuyên truyền, vận động người dân tích cực tham gia bảo vệ rừng.

Đặc biệt, hệ thống hạ tầng phục vụ phòng cháy, chữa cháy rừng được tăng cường, gồm nhiều tuyến đường tuần tra, nhiều tháp canh, camera giám sát và các công trình trữ nước. Phương tiện, trang thiết bị chữa cháy cũng được kiểm tra, bổ sung nhằm đảm bảo sẵn sàng ứng phó. Ngay từ đầu năm đơn vị đã tiến hành dọn kênh mương, xây dựng hệ thống trữ nước nhằm duy trì độ ẩm cho rừng; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền nâng cao ý thức người dân. Khi cấp cảnh báo cháy rừng được nâng lên mức nguy hiểm, đơn vị đã tăng cường trực chiến từ 9 giờ đến 21 giờ mỗi ngày, tổ chức tuần tra, kiểm soát chặt các khu vực trọng điểm.

"Đơn vị đã bố trí lực lượng thường trực, tuần tra, trực tháp canh và chủ động các phương án ứng phó với nguy cơ cháy rừng trong mùa khô. Bên cạnh đó, đơn vị cũng tăng cường vận động người dân không đốt rơm rạ sau thu hoạch để hạn chế nguy cơ cháy lan", ông Sơn nói.

Khu Bảo tồn Thiên nhiên Lung Ngọc Hoàng có tổng diện tích hơn 2.800ha, chia thành 3 phân khu gồm khu bảo vệ nghiêm ngặt, khu hành chính phục vụ và khu phục hồi sinh thái. Hiện trong Lung Ngọc Hoàng đang tồn tại hơn 330 loài thực vật với 224 chi, 92 họ, 206 loài động vật. Nhiều loài động vật quý hiếm, trong đó có loài đang nằm trong sách đỏ Việt Nam và thế giới như rái cá lông mũi, rùa nắp, rắn hổ mang...Ngoài ra, nơi đây còn có các loài như: bạc má, cà cuốc, cò ốc, giang sen, cò lạo xám, dơi chó, rái móng, chồn mực, cáo mèo cùng các loài quý hiếm khác như càng đước, cua đinh, rùa vàng, ếch giun, cá còm...

Anh Trần Văn Tiến- Phó Đội trưởng đội bảo vệ chuyên trách Khu bảo tồn thiên nhiên Lung Ngọc Hoàng cho biết, xác định vai trò đặc biệt quan trọng trong việc điều hòa không khí, khí hậu; bảo tồn các loài động vật, thực vật quý hiếm còn sót lại của vùng ĐBSCL nên suốt thời gian dài cán bộ, nhân viên nơi đây đã ra sức gìn giữ “lá phổi xanh” này, đặc biệt là tập trung tuyên truyền để nâng cao ý thức người dân. Chính từ việc triển khai thực hiện có hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp về quản lý, bảo vệ rừng cùng với sự hỗ trợ tích cực của các cơ quan, đơn vị, người dân, nên 16 năm qua, Khu bảo tồn thiên nhiên Lung Ngọc Hoàng chưa để xảy ra một vụ cháy rừng nào.

Riêng trong mùa khô năm nay, đơn vị đã tổ chức được 12 cuộc tuyên truyền sâu rộng đến toàn thể bà con sinh sống trên địa bàn về các quy định để cùng chung tay phòng chống cháy rừng. Những ngày gần đây, dù trên địa bàn đã xuất hiện những trận mưa tuy nhiên cấp cảnh báo cháy rừng vẫn ở mức nguy hiểm vì vậy cán bộ, nhân viênnơi đây không chủ quan, lơ là vẫn đảm bảo mọi mặt công tác phòng cháy chữa cháy rừng.

"Năm nay mùa khô đến muộn hơn so với mọi năm, bắt đầu từ tháng 2 và kéo dài đến nay, khoảng 4 tháng. Để chủ động phòng ngừa nguy cơ cháy rừng, đơn vị đã triển khai nhiều giải pháp như nạo vét, dọn thông thoáng các tuyến kênh; tăng cường tuyên truyền nâng cao ý thức phòng cháy, chữa cháy rừng; đồng thời chuẩn bị đầy đủ phương tiện, trang thiết bị và công cụ phục vụ công tác chữa cháy", anh Tiến nói.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, nguy cơ cháy rừng luôn tiềm ẩn, việc chủ động phòng ngừa, nâng cao năng lực ứng phó và phát huy vai trò của cộng đồng trong bảo vệ rừng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Với sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, các ngành cùng tinh thần trách nhiệm của lực lượng làm nhiệm vụ và người dân địa phương, những cánh rừng ở Cần Thơ, đặc biệt là Khu bảo tồn thiên nhiên Lung Ngọc Hoàng, đang được bảo vệ an toàn, góp phần gìn giữ hệ sinh thái đặc trưng, bảo tồn đa dạng sinh học và duy trì “lá phổi xanh” quý giá của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.