Sẵn sàng từ những việc nhỏ nhất

Những ngày cuối tháng 8, sân trường ở các xã miền núi Phú Thọ dần trở lại nhịp sống quen thuộc. Sau kỳ nghỉ hè, phòng học được vệ sinh, bàn ghế sắp xếp ngay ngắn; khuôn viên trường được chỉnh trang; các phòng chức năng, thư viện, thiết bị dạy học được kiểm tra. Đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên trở lại trường, khẩn trương hoàn thiện kế hoạch chuyên môn, chuẩn bị cho ngày học sinh tựu trường.

Với những trường học ở địa bàn miền núi, chuẩn bị cho năm học mới không chỉ là làm sạch lớp học hay chuẩn bị sách vở. Nhiều học sinh ở xa trường, điều kiện đi lại còn khó khăn. Đa sốhọc sinh là con em đồng bào dân tộc thiểu số. Vì vậy, cùng với nhiệm vụ chuyên môn, các nhà trường đặc biệt quan tâm đến việc ổn định nền nếp, duy trì sĩ số, hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn và tạo môi trường học tập an toàn, thân thiện.

Trường Tiểu học Yên Lập sẽ có 76 lớp, 2.328 học sinh và 145 cán bộ, giáo viên, nhân viên trongnăm học mới. Công tác chuẩn bị được triển khai từ nhiều tuần trước ngày khai giảng. Từng lớp học được rà soát, thiết bị và đồ dùng dạy học được kiểm tra, giáo viên xây dựng kế hoạch giảng dạy, đặc biệt chú trọng học sinh đầu cấp.

Cô Dương Thị Duy Lương, Phó Hiệu trưởng Trường Tiểu học Yên Lập cho biết: “Nhà trường đã chủ động chuẩn bị các điều kiện cho năm học mới, từ cơ sở vật chất, thiết bị dạy học đến công tác chuyên môn và ổn định nền nếp học sinh. Chúng tôi mong muốn ngay từ những ngày đầu năm học, các em có được môi trường học tập thuận lợi, vui vẻ và an toàn".

Ở bậc tiểu học, những thói quen tưởng như rất nhỏ lại có ý nghĩa lâu dài. Biết chuẩn bị sách vở, giữ gìn vệ sinh, tự giác hoàn thành nhiệm vụ, biết chia sẻ với bạn bè… là những kỹ năng đầu tiên giúp học sinh từng bước trưởng thành.

Từ lớp học đến mái nhà nội trú

Từ những lớp học tiểu học, hành trình học tập của học sinh tiếp tục được nối dài ở các cấp học cao hơn. Với học sinh dân tộc thiểu số ở khu vực miền núi, mô hình trường phổ thông dân tộc nội trú có vai trò đặc biệt.

TạiTrường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS Tân Sơn, những ngày này, cán bộ, giáo viên, nhân viên cũng đang khẩn trương hoàn tất các phần việc chuẩn bị cho năm học 2026-2027.

Năm học trước, trường có9 lớp với 315 học sinh, phần lớn là con em đồng bào dân tộc thiểu số. Khác với những trường học thông thường, ở đây học sinh không chỉ đến lớp học tập mà còn ăn, ở, tự học và sinh hoạt tập trung trong trường. Bởi vậy, chuẩn bị cho năm học mới đồng nghĩa với chuẩn bị cả một môi trường sống cho học sinh.

Khu nội trú được kiểm tra, vệ sinh; phòng ở được sắp xếp; nhà ăn và các điều kiện phục vụ sinh hoạt được rà soát. Hệ thống điện, nước, khu vệ sinh và các không gian sinh hoạt chung cũng được kiểm tra để bảo đảm điều kiện tốt nhất khi học sinh trở lại.

ThầyNguyễn Đức Thịnh, Hiệu trưởng Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS Tân Sơn cho biết: “Nhà trường đang tập trung rà soát các điều kiện phục vụ năm học mới, từ cơ sở vật chất, thiết bị dạy học đến khu nội trú, nhà ăn và công tác chuyên môn. Mục tiêu là khi học sinh trở lại trường, mọi điều kiện cần thiết đều được bảo đảm để các em yên tâm học tập và sinh hoạt".

Để học sinh vùng cao yên tâm đến trường

Đối với nhiều học sinh miền núi, trở lại trường sau kỳ nghỉ hè cũng là trở lại với một môi trường sinh hoạt tập thể. Những học sinh cũ đã quen với thời gian biểu, giờ học, giờ ăn, giờ tự học. Nhưng với học sinh mới, nhất là những em lần đầu xa gia đình, đây lại là một trải nghiệm hoàn toàn mới.

Các em phải học cách tự chăm sóc bản thân, tự sắp xếp đồ dùng, quản lý thời gian và hòa nhập với bạn bè. Vì thế, ở trường nội trú, công việc của giáo viên không kết thúc sau tiếng trống tan học. Buổi tối, khi lớp học đã vắng, nhiều phòng vẫn sáng đèn. Học sinh ngồi tự học, giáo viên theo dõi, hướng dẫn và hỗ trợ những em còn gặp khó khăn.

Cơ sở vật chất chỉ là một phần của sự chuẩn bị. Quan trọng hơn vẫn là sự sẵn sàng của đội ngũ nhà giáo và kế hoạch nâng cao chất lượng giáo dục. Tại các trường miền núi, giáo viên đang rà soát chất lượng học sinh, chuẩn bị kế hoạch giảng dạy, xác định những em cần hỗ trợ thêm và xây dựng phương án bồi dưỡng học sinh có năng lực. Mỗi học sinh có một hoàn cảnh và một điểm xuất phát khác nhau. Vì vậy, giáo viên phải tìm cách để từng em có thể tiến bộ.

Đối với học sinh dân tộc thiểu số, yêu cầu này càng cần sự kiên trì. Có em tiếp thu nhanh, có em cần thêm thời gian. Có em mạnh về các môn học, nhưng cũng có em bộc lộ năng khiếu ở văn nghệ, thể thao hoặc các hoạt động tập thể.

Nhà trường vì thế hướng tới giáo dục toàn diện, không chỉ chú trọng kết quả học tập mà còn quan tâm đến kỹ năng sống, khả năng giao tiếp, tính tự lập và sự tự tin của học sinh.

Thầy Thịnh chia sẻ thêm:“Điều chúng tôi quan tâm là giúp học sinh tiến bộ từng ngày. Những em còn yếu được hỗ trợ thêm, những em có năng lực được khuyến khích phát huy. Quan trọng nhất là các em có niềm tin vào bản thân và có động lực học tập".

Giữ bản sắc, nuôi dưỡng ước mơ

Giáo dục ở vùng dân tộc thiểu số không chỉ hướng tới nâng cao chất lượng học tập. Thông qua các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, giáo dục kỹ năng sống và tìm hiểu truyền thống địa phương, học sinh có thêm cơ hội hiểu về quê hương, cộng đồng và những giá trị văn hóa của dân tộc mình.

Một bài hát, một điệu múa, một câu chuyện về quê hương hay một hoạt động tập thể có thể trở thành bài học sinh động ngoài sách giáo khoa. Mục tiêu là để học sinh có đủ kiến thức và kỹ năng bước vào xã hội hiện đại nhưng vẫn giữ được sự gắn bó với quê hương, bản sắc và cội nguồn. Đó cũng là một trong những giá trị quan trọng của giáo dục ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Sẵn sàng cho ngày khai giảng

Năm học mới đang đến rất gần.Tại Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS Tân Sơn, những phòng học, phòng ở, nhà ăn và các điều kiện phục vụ học sinh cũng đang được hoàn thiện.

Hai ngôi trường, hai cấp học, những điều kiện và đặc thù khác nhau, nhưng cùng hướng tới một mục tiêu:bảo đảm cho học sinh được học tập trong môi trường ngày càng tốt hơn. Một năm học mới không chỉ bắt đầu bằng tiếng trống khai trường.

Nó bắt đầu từ sự chuẩn bị kỹ lưỡng của cả nhà trường, từ những việc tưởng như rất nhỏ nhưng tạo nên một môi trường học tập an toàn, nền nếp và thân thiện. Ở miền núi Phú Thọ, nơi điều kiện học tập vẫn còn những đặc thù riêng, sự chuẩn bị ấy càng mang nhiều ý nghĩa. Bởi phía sau mỗi lớp học là một thế hệ học sinh đang lớn lên. Phía sau mỗi tiết học là một ước mơ đang được nuôi dưỡng.

Và phía sau sự tất bật của những ngày cuối tháng 8 là mong muốn rất giản dị của những người làm giáo dục:khi cánh cổng trường mở ra, mỗi học sinh đều có thể bước vào năm học mới với niềm vui, sự tự tin và niềm tin vào tương lai.

Từ những lớp học tiểu học ở Yên Lập đến ngôi trường dân tộc nội trú giữa vùng núi Tân Sơn, năm học 2026–2027 đang được bắt đầu bằng sự chủ động, trách nhiệm và một tâm thế sẵn sàng. Những mái trường đã sẵn sàng. Những người thầy, người cô đã sẵn sàng. Và những học sinh miền núi Phú Thọ cũng đang chờ ngày trở lại, mở những trang sách mới, bắt đầu một hành trình mới của tri thức và ước mơ.