Rạng sáng 6/7, quân đội Nga mở đợt không kích dữ dội bằng máy bay không người lái và tên lửa đạn đạo vào thủ đô Kiev của Ukraine. Trước đó, tối 5/7, Moscow ném bom thành phố Zaporizhzhia ở miền Nam Ukraine. Cùng ngày, Ukraine cũng đã sử dụng máy bay không người lái tập kích vào một số mục tiêu quân sự của Nga, gồm một căn cứ không quânở Bán đảo Crimea, 2 cây cầu hậu cầnở vùng Donetsk và một số kho đạn dược ở các khu vực tiền tuyến mà Nga đang kiểm soát.

Ngày 5/7, Tổng thống Ukraine Zelensky cho biết quân đội Nga và Ukraine vẫn đang giao tranh ở thành phố Kostyantynivka - một khu vực phòng thủ chiến lược thuộc “vành đai pháo đài” của quân đội Ukraine ở vùng Donetsk, mặc dù trước đó Nga khẳng định đã kiểm soát được địa điểm này. Bộ Quốc phòng Nga cáo buộc Ukraine từ chối đề xuất ngưng bắn 6 giờ tại Kostyantynivka nên không thể bàn giao thi thể các binh sĩUkraine tử trận.

Các cuộc tấn công vào sâu lãnh thổ hai bên và giao tranh căng thẳng ở mặt trận miền Đông Ukraine diễn ra ngay trước thềm Hội nghị Thượng đỉnh NATO ở Thổ Nhĩ Kỳ - nơi mà cuộc xung đột Nga - Ukraine dự kiến sẽ là một trong những tâm điểm thảo luận chính.

Trong lúc xung đột trên thực địa leo thang, những nỗ lực ngoại giao nhằm hạ nhiệt căng thẳng vẫn mở ra, tâm điểm là các cuộc điện đàm riêng biệt của Tổng thống Nga Putin và Tổng thống Ukraine Zelensky với Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 5/7.

Trợ lý Tổng thống Nga, ông Yuri Ushakov, cho biết: “Hai Tổng thống Nga và Mỹ đã đề cập đến vấn đề giải quyết xung đột ở Ukraine, trong bối cảnh ông Donald Trump sắp tham dự hội nghị thượng đỉnh NATO. Tổng thống Mỹ một lần nữa khẳng định sẵn sàng cho nỗ lực chấm dứt nhanh chóng cuộc xung đột và tìm ra giải pháp để vượt qua khủng hoảng. Các đặc phái viên của Tổng thống Mỹ là ông Steve Witkoff và ông Jared Kushner, sẽ tiếp tục nỗ lực hòa giải và sẵn sàng đến thăm Moscow một lần nữa vào thời điểm thích hợp”.

Theo ông Ushakov, Tổng thống Putin đã trao đổi với Tổng thống Mỹ đánh giá của Nga về tình hình thực tế chiến sự, khẳng định các lực lượng Nga sẽ giành quyền kiểm soát toàn bộ các khu vực phòng thủ của quân đội Ukraine tại Donbass. Trong cuộc điện đàm, Tổng thống Putin một lần nữa nhấn mạnh rằng Nga ưu tiên giải pháp chính trị và ngoại giao cho cuộc xung đột, nhưng chỉ với điều kiện là các lập trường nguyên tắc đã được biết đến của Nga phải được xem xét đầy đủ.

Trong khi đó, sau cuộc điện đàm với Tổng thống Mỹ, Tổng thống Ukraine Zelensky cho biết vẫn có triển vọng thực sự để chấm dứt căng thẳng quân sự, trong đó quyết tâm của Mỹ cóý nghĩa then chốt. Dự kiến Tổng thống Mỹ sẽ có cuộc gặp với Tổng thống Ukraine bên lề thượng đỉnh NATO trong tuần này với nội dung trọng tâm là tìm kiếm cách thức kết thúc chiến sự.

Tổng thống Trump đánh giá tình hình chiến sự Nga - Ukraine đang rơi vào trạng thái bế tắc, khi cả Nga và Ukraine đều không đạt được bước tiến đáng kể. Chính vì vậy, ông muốn tận dụng hội nghị NATO để thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt khẩn trương cuộc chiến này.

Theo giới quan sát, một trong những phép thử lớn nhất của hội nghị thượng đỉnh NATO lần này là khả năng duy trì sự đồng thuận giữa các đồng minh trong bối cảnh tồn tại những khác biệt về mức chi tiêu quốc phòng, vai trò của Mỹ tại châu Âu cũng như phương thức hỗ trợ Ukraine.