Tính đến ngày 31/7, toàn tỉnh Cà Mauđã hoàn thành khám sức khỏe cho hơn 1,4 triệu người, đạt 65,5% dân số thuộc diện quản lý. Với thành tích này, tỉnh Cà Mau đang đứng hàng đầu trong thực hiện chương trình của cả nước. Đi đôi với hoạt động tầm soát trực tiếp, ngành Y tế đã tiến hành lập và cập nhật hơn 547.000 Sổ sức khỏe điện tử, đạt tỉ lệ hơn 25%.

Vì sức khỏe người dân

Thông qua chương trình, lực lượng chuyên môn đã phát hiện kịp thời nhiều trường hợp mắc các bệnh lý không lây nhiễm phổ biến như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch, bệnh đường hô hấp... Các cơ sở y tế đã kịp thời tư vấn thay đổi hành vi, chế độ dinh dưỡng, đồng thời đưa bệnh nhân vào diện quản lý và điều trị định kỳ.

Ông Châu Văn Tạo, người dân 75 tuổi đi khám sàng lọc ở xã Đầm Dơi chia sẻ: "Bản thân tôi tuổi đã cao, lại hay bệnh tật. Do con cháu không có, xe máy cũng không nên tôi phải đi bằng xuồng đến đây để nhờ bác sĩ khám tổng quát xem sức khỏe thế nào. Sớm giờ khám xong rồi, tôi thấy rất phấn khởi. Tôi cũng mong muốn có cơ sở y tế gần gũi như thế này để thuận tiện đi khám bệnh. Chương trình này thực sự có ý nghĩa rất lớn, thể hiện sự chăm lo của Đảng đối với nhân dân. Chúng tôi hoan nghênh việc tổ chức khám chữa bệnh như thế này, rất thuận tiện cho người cao tuổi. Đi xuồng đến đây vừa gần, chứ nếu phải đi xa hơn thì tôi không có điều kiện".

Ông Vương Hữu Tiến, Phó Giám đốc Sở Y tế Cà Mau cho biết, Tỉnh ủy, UBND tỉnh rất quan tâm mặt công tác này. Các cơ quan liên quan cũng quyết tâm, trong năm nay hoàn thành kế hoạch khám sàng lọc đã đề ra.

"Xác định đây là nhiệm vụ thường xuyên, trọng tâm mà Tỉnh ủy cũng như Ủy ban nhân dân tỉnh đã giao cho các sở, ngành và các địa phương phải tập trung thực hiện. Trong năm 2026, địa phương quyết tâm đảm bảo 100% người dân trên địa bàn được khám sàng lọc và khám sức khỏe định kỳ một lần trong năm theo đúng tinh thần chỉ đạo của Nghị quyết 72. Đây là quyết tâm chính trị rất lớn của toàn hệ thống chính trị trong tỉnh", ông Tiến nêu rõ.

Dù đạt nhiều kết quả khả quan, thực tế triển khai tại cấp cơ sở vẫn đối mặt không ít khó khăn. Tại xã Trần Văn Thời, qua 5 đợt ra quân, địa phương mới chỉ hoàn thành khám sức khỏe cho khoảng 8.000 người, đạt hơn 20% kế hoạch.

Theo ông Trịnh Việt Khái, Phó Chủ tịch UBND xã Trần Văn Thời, dù công tác tuyên truyền đã được phủ rộng, song mức độ hưởng ứng của người dân chưa đạt kỳ vọng. Nguyên nhân là do địa phương đã được công nhận xã an toàn khu, 100% bà con có bảo hiểm y tế, có thể đi khám sức khỏe bất kỳ lúc nào tại các cơ sở y tế.

Bên cạnh đó, một bộ phận bà con vẫn giữ tâm lý cho rằng việc khám tầm soát tại xã chỉ mang tính chất ban đầu, chưa được điều trị hay cấp phát thuốc trực tiếp. Để tháo gỡ, UBND xã Trần Văn Thời đã xây dựng kế hoạch, cử các đội khám xuống trực tiếp trụ sở từng ấp nhằm giảm khoảng cách di chuyển, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân theo đúng tinh thần Nghị quyết 72 của Bộ Chính trị.

"Tôi mong muốn người dân nói chung, cũng như bà con trên địa bàn xã Trần Văn Thời tích cực, chủ động hơn trong việc đi khám sức khỏe. Việc thăm khám không chỉ giúp tạo lập sổ sức khỏe điện tử để tiện theo dõi bệnh lý lâu dài ở bất kỳ cơ sở y tế nào, mà còn bảo vệ sức khỏe bản thân. Trước thực tế tỷ lệ người dân đến cơ sở y tế khám bệnh còn thấp, xã đã chỉ đạo trạm y tế thông báo lịch khám cụ thể và tổ chức khám trực tiếp tại trụ sở từng ấp. Cách làm này nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất, giúp bà con không phải đi xa mà vẫn được chăm sóc sức khỏe ban đầu một cách tốt nhất", ông Khái nêu giải pháp.

Khó khăn trang thiết bị và nút thắt tài chính

Bên cạnh tâm lý ngại đi khám của một bộ phận người dân, thiếu hụt nguồn lực y tế đang là bài toán khó giải tại các trạm y tế xã. Ông Hồ Thiên Chúa, Phó Chủ tịch UBND xã Khánh Hưng cho biết, chương trình bước đầu góp phần thay đổi thói quen của cộng đồng từ việc "chữa bệnh" khi xuất hiện triệu chứng sang "phòng bệnh" chủ động. Tuy nhiên, thực tế trạm y tế xã hiện chưa được trang bị đầy đủ các thiết bị thiết yếu và cũng thiếu đội ngũ bác sĩ chuyên sâu để thực hiện nhiệm vụ này.

"Đội ngũ y, bác sĩ thực hiện khám sàng lọc phải bảo vệ được chất lượng chuyên môn, đòi hỏi phải có đầy đủ các bác sĩ chuyên khoa như nội, ngoại và sản khoa để bảo đảm việc chẩn đoán cũng như chỉ định cận lâm sàng chính xác. Bên cạnh đó, khó khăn hiện nay là trang thiết bị, phương tiện phục vụ khám sàng lọc tại trạm y tế vẫn chưa được trang cấp đầy đủ. Ngay cả những thiết bị cơ bản nhất như máy đo điện tâm đồ hay máy siêu âm hiện vẫn còn thiếu", ông Chúa cho biết thêm.

Trong báo cáo mới đây gửi đến UBND tỉnh về công tác chuyên ngành, Sở Y tế Cà Mau cũng nhìn nhận những khó khăn nêu trên, bên cạnh đó còn chỉ ra điểm nghẽn về hạ tầng công nghệ thông tin. Đường truyền Internet tại một số điểm khám chưa ổn định, nhân lực nhập dữ liệu vừa thiếu vừa phải đảm nhận khối lượng thông tin quá lớn khiến tiến độ cập nhật Sổ sức khỏe điện tử bị chậm trễ. Đặc biệt, khó khăn lớn nhất hiện nay là chưa có cơ chế tài chính ổn định đối với hoạt động khám sức khỏe định kỳ.

Để chương trình khám sức khỏe toàn dân được triển khai thường niên, đảm bảo lâu dài Sở Y tế đã đề xuất UBND tỉnh Cà Mau, kiến nghị Bộ Y tế sớm ban hành cơ chế tài chính và hướng dẫn thanh toán chi phí khám sức khỏe định kỳ từ nguồn Quỹ Bảo hiểm y tế, tạo cơ sở pháp lý ổn định.