Theo báo cáo của UBND tỉnh Cà Mau, tại Vườn Quốc gia U Minh hạ, vào năm 2025 đã có nghiên cứu lâm học tại một khoảnh 0,6ha rừng thuộc Phân khu Phục hồi sinh thái khi cây tràm bị chết. Nguyên nhân chủ yếu do tình trạng ngập sâu kéo dài, đất nghèo dinh dưỡng, độ pH thấp và các rối loạn sinh lý, bên cạnh tác nhân thứ cấp là nấm và mọt đục thân.

Tuy nhiên, đối với diện tích tổn hại quy mô lớn được khoanh vùng trong năm 2026, UBND tỉnh Cà Mau cho rằng, chưa đủ cơ sở khoa học để khẳng định do chế độ quản lý nước, song cũng không loại trừ việc điều tiết nước chưa phù hợp với từng đơn vị thủy văn đã ảnh hưởng trực tiếp đến sinh trưởng của cây rừng.

Bước đầu nhận định hiện tượng cây rừng bị suy thoái và suy kiệt có tính chất phức tạp, chịu tác động tổng hòa từ nhiều yếu tố như: thủy văn, tầng than bùn, đất phèn, thời tiết cực đoan cho đến diễn thế tự nhiên của rừng.

Để ứng phó, UBND tỉnh Cà Mau yêu cầu, các đơn vị liên quan khẩn trương khoanh vùng, lập bản đồ số phân loại cụ thể các khu vực cây bị suy kiệt, gãy đổ để báo cáo kết quả bước đầu trước ngày 1/9/2026. Trong quý III năm 2026, cơ quan chức năng tỉnh sẽ phải xây dựng phương án vận hành nước tạm thời theo mùa để vừa đảm bảo phòng cháy chữa cháy rừng, vừa tiêu thoát nước có kiểm soát, kết hợp thí điểm mô hình quản lý nước và kiểm soát dây leo tại Phân khu Phục hồi sinh thái.

Đáng chú ý, đối với vùng lõi thuộc Phân khu Bảo vệ nghiêm ngặt, tỉnh Cà Mau đặt ra yêu cầu, tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc ưu tiên phục hồi tự nhiên, tuyệt đối không áp dụng đại trà các biện pháp cơ giới, hóa chất hay can thiệp vào dòng chảy khi chưa có phương án được phê duyệt.

Về lâu dài, Cà Mau sẽ triển khai nhiệm vụ khoa học công nghệ giai đoạn 2026 - 2028 nhằm đánh giá tổng thể các tác động; đồng thời từng bước đầu tư hệ thống quan trắc tự động và ứng dụng công nghệ phục vụ quản lý rừng hiệu quả.

UBND tỉnh Cà Mau cũng sẽ có văn bản báo cáo và kiến nghị, Bộ Nông nghiệp và Môi trường hỗ trợ điều tra toàn diện, hướng dẫn pháp lý và triển khai các nhiệm vụ khoa học cấp quốc gia nhằm bảo tồn, phục hồi hệ sinh thái rừng tràm trên đất than bùn quý hiếm tại Vườn Quốc gia U Minh Hạ.

Trước đó, Đài Tiếng nói Việt Nam đưa tin, Vườn Quốc gia U Minh Hạ có khoảng 860ha rừng bị tổn hại, tập trung nhiều ở những vùng lõi xung yếu nhất. Cụ thể, Phân khu Bảo vệ nghiêm ngặt ghi nhận khoảng 300 ha rừng bị suy thoái và khoảng 467 ha có dấu hiệu suy kiệt; trong khi đó, Phân khu Phục hồi sinh thái cũng có khoảng 92 ha rừng tự nhiên rơi vào tình trạng suy thoái.