INS Aridhaman thuộc nhóm tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo chạy bằng năng lượng hạt nhân (SSBN) – thành phần then chốt của “bộ ba hạt nhân”, bao gồm năng lực triển khai vũ khí hạt nhân từ trên bộ, trên không và trên biển. Với việc bổ sung tàu ngầm này, các nhà phân tích nhận định Ấn Độ đã đạt ngưỡng tối thiểu để duy trì thế trận “răn đe liên tục trên biển”, tức luôn có ít nhất một tàu chạy bằng năng lượng hạt nhân tuần tra vũ trang dưới lòng đại dương.

Năng lực này đưa Ấn Độ gia nhập nhóm rất ít quốc gia trên thế giới có thể duy trì răn đe hạt nhân trên biển một cách liên tục, bên cạnh Mỹ, Nga, Anh, Pháp và Trung Quốc. Đây được xem là bước tiến chiến lược, giúp nâng cao đáng kể khả năng đáp trả hạt nhân trong mọi tình huống, phù hợp với học thuyết của Ấn Độ là “không sử dụng trước” nhưng vẫn bảo đảm năng lực trả đũa đáng tin cậy. Trong cấu trúc này, lực lượng tàu ngầm hạt nhân được đánh giá có độ sống sót cao nhất nhờ khả năng hoạt động bí mật và khó bị phát hiện.

INS A-ri-đa-manAridhaman là tàu ngầm hạt nhân mang tên lửa đạn đạo thứ ba do Ấn Độ tự phát triển, sau INS Arihant(2016) và INS Arighaat(2024). Tàu được trang bị lò phản ứng hạt nhân công suất 83 MW, cho phép hoạt động liên tục dưới nước trong thời gian dài.

Với lượng giãn nước khoảng 7.000 tấn, tàu có kích thước lớn hơn và được thiết kế để mang tải trọng vũ khí cao hơn. Điểm nổi bật là hệ thống 8 ống phóng thẳng đứng - gấp đôi so với hai tàu trước đó - cho phép triển khai đồng thời nhiều tên lửa đạn đạo phóng từ tàu ngầm (SLBM). Tàu được trang bị các loại tên lửa chiến lược như K-15 với tầm bắn khoảng 750 km và đặc biệt là K-4 với tầm bắn lên tới 3.500 km, đều có khả năng mang đầu đạn hạt nhân, qua đó mở rộng đáng kể phạm vi tác chiến của Hải quân Ấn Độ.

Ngoài ra, INS Aridhaman còn được tích hợp nhiều cải tiến về công nghệ tàng hình, hệ thống sonar và liên lạc hiện đại, cùng thiết kế thủy động lực học tối ưu nhằm giảm độ ồn, qua đó nâng cao khả năng ẩn mình và hoạt động dài ngày dưới nước.

Giới quan sát cho rằng việc đưa INS Aridhaman vào biên chế không chỉ nâng cao năng lực quốc phòng mà còn mang ý nghĩa địa chiến lược quan trọng trong bối cảnh môi trường an ninh khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương ngày càng cạnh tranh. Động thái này cũng cho thấy Ấn Độ đang từng bước hoàn thiện cấu trúc răn đe hạt nhân toàn diện, đồng thời khẳng định vị thế của một cường quốc quân sự đang lên trên bản đồ chiến lược toàn cầu.