Trong 50 năm qua, quan hệ giữa Việt Nam - Philippines không ngừng được củng cố và phát triển toàn diện, thực chất trên nhiều lĩnh vực, góp phần quan trọng vào hòa bình, ổn định và phát triển của khu vực. Hai nước đã trở thành đối tác tin cậy, nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược năm 2015 và Đối tác chiến lược tăng cường vào năm 2026 - một bước phát triển quan trọng, mở ra không gian hợp tác mới rộng lớn hơn.

Hợp tác kinh tế luôn là một trụ cột quan trọng trong mối quan hệ hai nước thời gian qua, với tổng kim ngạch thương mại hai chiều tăng trung bình trên 10% mỗi năm (giai đoạn 2015 - 2025). Cơ cấu hàng hóa ngày càng đa dạng, nổi bật là nông thủy sản, thực phẩm chế biến, vật liệu xây dựng, dệt may, máy móc và thiết bị.

Đặc biệt, Philippines là thị trường xuất khẩu gạo lớn nhất của Việt Nam, chiếm khoảng 40% tổng lượng gạo xuất khẩu; đồng thời gạo Việt Nam chiếm khoảng 85% lượng gạo nhập khẩu của Philippines, góp phần quan trọng vào bảo đảm an ninh lương thực của Philippines.

Đánh giá về lĩnh vực hợp tác kinh tế thương mại song phương, Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos nhấn mạnh, Philippines và Việt Nam đã xây dựng mối quan hệ dựa trên sự vững mạnh về kinh tế, tăng trưởng chung và cam kết chung đối với một ASEAN mạnh mẽ, tự cường và tự chủ.

"Việt Nam đã trở thành đối tác không thể thiếu trong thương mại và đầu tư của Philippines. Năm 2025, Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ 11 của Philippines, kim ngạch thương mại song phương đạt mức ấn tượng hơn 7,7 tỷ USD. Philippines trở thành một đối tác đóng góp quan trọng vào sự phát triển công nghệ của Việt Nam, trong khi Việt Nam cũng là đối tác quan trọng trong việc tăng cường an ninh lương thực và chuỗi cung ứng công nghiệp của Philippines",Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos nói.

Mặc dù đạt được nhiều bước tiến quan trọng,quan hệ Việt Nam - Philippines được đánh giá chưa tương xứng với tiềm năng của hai quốc gia có tổng dân số hơn 220 triệu người, vị trí địa chiến lược quan trọng và nền kinh tế có tính bổ trợ cao. Với nền tảng tin cậy chính trị ngày càng vững chắc, quan hệ song phương đang có dư địa lớn để phát triển mạnh mẽ cả về chiều rộng lẫn chiều sâu,hướng tới mục tiêu kim ngạch 10 tỷ USD.

Đánh giá về mục tiêu này, Bộ trưởng Ngoại giao Philippines Theresa Lazado nhấn mạnh, trọng tâm trong thời gian tới, Việt Nam và Philippines cần xây dựng chuỗi cung ứng bền vững hơn và khuyến khích đầu tư song phương mạnh mẽ hơn. Chính phủ hai bên cần tiếp tục nỗ lực tạo ra một môi trường kinh doanh thuận lợi, tạo ra sự tự tin lớn hơn cho các công ty đầu tư và mở rộng sự hiện diện của họ trên thị trường của nhau, đặc biệt là trong các lĩnh vực mới nổi có tiềm năng cao như kinh tế xanh, chuyển đổi số và sản xuất.

Đại sứ Việt Nam tại Philippines Lại Thái Bình cũng cho rằng, với lợi thế là hai quốc gia ven biển, hai bên có nhiều tiềm năng hợp tác trong khai thác bền vững, vận tải biển và năng lượng tái tạo ngoài khơi. Philippines có thế mạnh về nguồn nhân lực tiếng Anh và ngành BPO, trong khi Việt Nam có hệ sinh thái công nghệ năng động.

Hai bên có thể tăng cường hợp tác đào tạo nhân lực số, trí tuệ nhân tạo, an ninh mạng, fintech và kết nối các trường đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp. Nhu cầu hiện đại hóa giao thông và chuyển đổi năng lượng của Philippines mở ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực xe điện, như minh chứng từ sự mở rộng nhanh chóng của GSM (Vingroup) tại thị trường này.

"Về thương mại - đầu tư, mục tiêu đạt 10 tỷ USD kim ngạch thương mại là hoàn toàn khả thi nếu hai bên tiếp tục đơn giản hóa thủ tục, xúc tiến mạnh mẽ và kết nối doanh nghiệp. Việc hoàn thiện logistics và kết nối hàng hải sẽ góp phần giảm chi phí, nâng cao hiệu quả trao đổi hàng hóa. Trong lĩnh vực nông nghiệp và an ninh lương thực,từ quan hệ mua bán truyền thống, hai nước cần hướng tới cơ chế hợp tác dài hạn, ổn định chuỗi cung ứng, đồng thời mở rộng hợp tác nông nghiệp thông minh, nuôi trồng thủy sản và thích ứng biến đổi khí hậu… vốn là những xu hướng lớn đầy triển vọng",Đại sứ Lại Thái Bình đánh giá.

Theo số liệu của Tổng cục Hải quan Việt Nam, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Philippines trong 5 tháng đầu năm 2026 đạt 3,75 tỷ USD, tăng 6,0% so với cùng kỳ năm trước. Mặc dù mặt hàng xuất khẩu gạo chủ lực của Việt Nam sang Philippines giảm, nhưng vẫn chiếm tỷ trọng rất lớn, khoảng 33,5% tổng kim ngạch xuất khẩu.

Ông Lê Phú Cường -Tham tán thương mại Việt Nam tại Philippines nhận định, Việt Nam vẫn giữ lợi thế lớn về khoảng cách địa lý, năng lực cung ứng và thị phần, triển vọng xuất khẩu gạo sang Philippines trong thời gian tới sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào năng lực cạnh tranh về giá, tính linh hoạt thương mại và việc theo dõi sát các động thái điều hành của phía sở tại.

"Bên cạnh gạo, các nhóm hàng có triển vọng tích cực hơn trong thời gian tới, gồm vật liệu xây dựng, sắt thép, phân bón, sản phẩm hóa chất, chất dẻo nguyên liệu, linh kiện điện tử và một số mặt hàng phục vụ sản xuất, xây dựng, logistics và tiêu dùng thiết yếu", ông Lê Phú Cường nói.

Tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam - Philippines ngày 1/6/2026 với sự tham dự của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos, lãnh đạo cấp cao hai nước đã gửi đi thông điệp mạnh mẽ về yêu cầu nâng tầm hợp tác kinh tế, tương xứng với nền tảng chính trị tốt đẹp và tiềm năng phát triển của hai nền kinh tế năng động.

Với nền tảng chính trị được củng cố, 15 thỏa thuận được ký kết tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam - Philippines sẽ tạo ra xung lực cho hợp tác kinh tế thương mại song phương bứt phá thời gian tới.